Deze website maakt gebruik van cookies. Klik hier voor meer informatie.      Sluiten
 

De memoires van visserman Jan Goos: 679 blaadjes in een kriebelig handschrift

Volgende » « Vorige ^ Terug naar het Overzicht
Bron / Auteur: Klaas Koeman

	Jan Goos in de Buiten Haven aan de kade van Tussen Twee Havens.
Jan Goos in de Buiten Haven aan de kade van Tussen Twee Havens.

Het moet een heidense klus geweest zijn om van de memoires van Jan Goos (1877 – 1950) een enigszins leesbaar boek te maken. Hij schreef zoals hij sprak, met een zwaar Enkhuzers accent! Maar het boek is een must voor iedereen die zich een voorstelling wil maken van het leven van Enkhuzer vissers rond 1900.



‘Soms tref je mensen die zich onderscheiden, anders zijn dan het verwachte patroon’, zo staat er over Jan Goos op de website van een jachthaven in Lelystad. Het restaurantje dat daar bij hoort is naar Jan Goos vernoemd. De eigenaar van de jachthaven is zijn kleinzoon.

Het is een vreemd idee dat op een plek waar Goos ongetwijfeld zijn netten heeft uitgegooid nu zijn kleinzoon rondloopt. Maar zijn typering van zijn grootvader is juist.

Zoals zo velen van zijn generatie moest Goos op jonge leeftijd aan het werk. Hij was negen jaar  toen hij met zijn vader en zijn ooms voor het eerst op de Zuiderzee en de Noordzee voer.

Hij werd een ‘goeie vanger’, zoals dat heette, en al snel was hij schipper op zijn eigen botters.

Maar hij ontdekte dat er meer manieren waren om je geld te verdienen op het water. Al in 1919 staan er kleine advertenties in het NRC: ‘Zeiljacht’:  “ ‘Bries’ nog te huur na 8 september, 8 slaapplaatsen. Jan Goos Enkhuizen”. (NRC van 7 september 1919). Uiteraard huurde je de ‘Bries’ met de schipper. Het moeten gezellige tochten geweest zijn. Jan Goos stond bekend als een vrolijke rondborstige man, die de verhalen makkelijk uit zijn mouw schudde.

In 1936 stopte hij met varen en begon hij te schrijven. Of het een van zijn gasten geweest is, die hem op het idee gebracht heeft om zijn verhalen op te schrijven weten we niet. Het moet hem wel moeite hebben gekost. Met maar een paar jaar lagere school kon hij nauwelijks schrijven! En toch heeft hij ‘zijn Boek’ zoals hij het noemde vol geschreven. 679 dicht geschreven velletjes heeft het opgeleverd, in een kriebelig handschrift met een bijna fonetisch Enkhuzers Nederlands.

Tien jaar na de dood van Jan Goos trok het manuscript de aandacht van K. Boonenburg, wetenschappelijk medewerker van het ZZM. Hij heeft het manuscript voor een groot gedeelte ‘vertaald’ en toegankelijk gemaakt. In 1961 verscheen het boekje ‘Jan Goos, Visserman van Enkhuizen’, bij P.N. van Kampen & Zoon N.V. te Amsterdam. Het Prins Bernardfonds had keurig subsidie gegeven, daarmee het belang van de herinneringen van Jan Goos erkennend.


Volg ons via RSS
Volg ons op Twitter
Volg ons op Facebook
Volg ons op Youtube