Deze website maakt gebruik van cookies. Klik hier voor meer informatie.      Sluiten
 

Jaarlijkse kinderoptocht naar de spelletjes

Volgende » « Vorige ^ Terug naar het Overzicht
Bron / Auteur: Klaas Koeman

Jaarlijkse kinderoptocht naar de spelletjes
Het Schoolfeest op de derde donderdag in juli was jarenlang een groot evenement. De kinderen van de lagere school gingen in optocht van het stadhuis, via de Westerstraat en de Prinsenstraat naar de Paktuinen. Daar was bij de muziektent een feestterrein ingericht en werden een uur lang spelletjes en wedstrijden gedaan.

De leerlingen kregen limonade en snoep en leefden zich uit met , mastklimmen, zaklopen, talhoutje rapen, hoogspringen en stoelendansen. Er werd een tafel vol begerenswaardige prijzen uitgeloofd. De journalist Gerhard Stavenuiter kon na de oorlog nog feilloos opnoemen wat voor hem de keuze was: vissnoeren, inktlappen, ballen en zelfs een etui met potloden. En dan was hij nog niet eens de winnaar van een eerste prijs, met hoogspringen eindigde hij op de zeventiende plek!

Eerdere prijzen- de eerste feesten werd al in de negentiende eeuw gevierd - waren zeer praktisch. De kinderen konden pantoffels, scheurkalenders, schoenen en kledingstukken winnen. Als het mooi weer was, kregen de kinderen hete luchtballonnen om op te laten. Soms was er zelfs een poppenkast. De middagen werden besloten met een concert van het Stedelijk Muziekcorps, ’s Avonds om zeven uur was het feest over. 

Tegen die tijd hingen er al veel volwassenen over de Wilhelminabrug om zoveel mogelijk van het concert te horen. Zo werd het een feest voor alle generaties. Guurtje Garms bijvoorbeeld wandelde er graag even naar toe. Ze schreef in 1912 in haar dagboekje: “’t Schoolfeest is altijd een leuke dag. Ook al vanwege de prettige herinneringen”. 

Meewerken 
De feesten werden georganiseerd door de “Vereniging tot Bevordering van Getrouw Schoolbezoek”. Deze organisatie streefde ernaar het schoolverzuim zoveel mogelijk te beperken. Het bestuur bezocht ouders van wie een kind niet naar school ging. Soms “spijbelde” een kind tijdelijk. Het kind moest dan op het bedrijf van de ouders meewerken. Pas de leerplichtwet van 1901 maakte daar een einde aan. Maar soms weerhield pure armoede de ouders ervan hun kind naar school te sturen. Het ontbrak het gezin simpelweg aan voldoende kleding schoenen of voedsel. Dan sprong Getrouw Schoolbezoek bij. 

Na 1901 bleef de vereniging actief. De leerplichtwet dwong de ouders weliswaar hun kind naar school te sturen, maar de armoede bleef. Om kinderen die niet spijbelden te belonen, werd er voor de oudere kinderen een schoolreisje bedacht. Na 1885, de aanleg van het spoor, was een ritje met de trein populair. Voor veel kinderen was zo'n tochtje een unicum. 

Opvallend is dat de vereniging bestuursleden had die tot de elite van de stad behóórden. Roodhuysen, Tweede Kamerlid en politiek commentator, was bestuurslid toen de leerplichtwet werd ingevoerd. Hij wilde van geen opheffen weten. Het argument dat het doel bereikt was, maakte geen indruk. Hij wist dat er ouders waren die ondanks de wet hun kinderen niet naar school konden sturen. 

Cornelis Stapel, de liberale wethouder en eigenaar van de scheepswerf was jarenlang voorzitter. En als Stapel ergens bij betrokken was, was Douwe Brouwer er ook. Uiteraard was hij secretaris. Ook Dirk van der Spruijt, oprichter van de papierfabriek was jarenlang bestuurslid. 

Na de Tweede Wereldoorlog werden er geen Schoolfeesten meer gehouden. De vereniging Getrouw Schoolbezoek stierf een stille dood. Kinderen gaan tegenwoordig gewoon naar school. En als ouders hun kind al thuis houden, dan niet om te werken, maar omdat dit beter uitkomt met een geplande vakantie.


Volg ons via RSS
Volg ons op Twitter
Volg ons op Facebook
Volg ons op Youtube